Yeşil Taksonomi Yönetmeliği yayımlandı
Türkiye Yeşil Taksonomisi Yönetmeliği Resmî Gazete’nin 24 Eylül 2026 tarihli sayısında yayımlanarak yürürlüğe girdi.[1] [2]
Yönetmelik ile hangi ekonomik faaliyetlerin yeşil ve sürdürülebilir olarak tanımlanabileceğine yönelik ilkeleri belirlenirken, aynı zamanda toplumdaki çevresel hassasiyetlerin “yeşile boyama” ile istismar edilmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Yönetmelik aynı zamanda sürdürülebilir finans ve sermaye araçlarına ulaşmak isteyen şirketler ile bu kaynağı sağlayacak finans kuruluşları için de raporlama yükümlülüğü getiriyor ve bu alanın çerçevesini belirliyor.
Yönetmeliğe göre bir ekonomik faaliyetin yeşil taksonomiye uyumlu kabul edilmesi için belirlenen altı çevresel hedeften en azından birine önemli ölçüde katkı sağlaması diğer çevresel hedeflerden herhangi birine ise önemli zarar vermemesi gerekiyor. Bu faaliyetlerin asgari sosyal koruma önlemlerine uyması da zorunlu tutuluyor.
Yönetmelikte belirlenen altı çevresel hedef de şu şekilde sıralanıyor;
• Sera gazı emisyonlarının azaltılması
• İklim değişikliğine uyum
• Su ve deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve korunması
• Döngüsel ekonomiye geçiş
• Kirliliğin önlenmesi ve kontrolü
• Biyoçeşitlilik ve ekosistemlerin korunması ve restorasyonu
Yeşil finansman için raporlama gerekecek
Avrupa Birliği Taksonomisi ile çeşitli uluslararası düzenlemelere uyumlu şekilde hazırlanan yönetmelik aracı kurumlar, yatırım ortaklıkları, portföy yönetim şirketleri, bankalar, sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri gibi finans kuruluşları için raporlama zorunluluğu getiriyor.
Bu zorunluluk 1 Ocak 2029 tarihinde başlayacak iken finans kuruluşları bu tarihten önce de gönüllü olarak raporlama yapabilecekler.
Düzenlemenin ekinde belirtilen faaliyetleri yapan şirketler de diledikleri takdirde gönüllü olarak, başkanlığın belirleyeceği şablonlara uygun şekilde raporlama yapabilecekler.
Bununla birlikte bu şirketlerin sürdürülebilir kredi ve sermaye piyasası araçlarına erişebilmeleri için raporlama yapma zorunlulukları olacak. Ayrıca finans kuruluşları da bu şirketlerden rapor talep edebilecekler.
Hazırlanan bu raporlar da ilerleyen dönemde devreye alınacak Çevrimiçi Taksonomi Yönetim Sistemi üzerinden şeffaf şekilde kamuoyu ile paylaşılacak.
İkincil düzenlemeler beklenecek
Yönetmeliğin tam olarak uygulamaya girmesi ise çeşitli ikincil düzenlemelerin yayımlanması gerekecek.
Bunların başında da İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından yayımlanacak teknik tarama kriterleri geliyor.
Bu kriterlerin ilerleyen yıllarda güncellenmesi halinde, güncellemeler her yılın 15 Aralık tarihine kadar yayımlanacak ve bir sonraki yıl geçerli olacak.
Sermaye Piyasası Kurulu, Bankacılık ve Düzenleme ve Denetleme Kurumu ve Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu ilgili kuruluşlar için ayrı ayrı olarak raporlama usul ve esasları yayımlayacak.
Başkanlık aynı zamanda geçiş sürecine yönelik olarak da Taksonomi Geçiş Planı belirleyecek ve planın işleyişine ilişkin usul ve esasları yayımlayacak.
İklim Değişikliği Başkanlığı tarafından ilerleyen dönemde yayımlanacak diğer bir düzenleme de raporlamaların doğrulanmasına yönelik usul ve esaslar olacak.
[1]
[2]
