“Küresel enerji sistemi ve enerji jeopolitiği kökünden değişecek”
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, ABD ve İsrail ile İran arasında yaşanan savaşın yol açtığı enerji krizinin küresel enerji sistemi ve jeopolitiğinin kökünden değişmesine yol açacağı öngörüsünde bulundu.
Fatih Birol Fransız Le Figaro gazetesine verdiği röportajda şu an yaşanan enerji krizinin 1973, 1979 ve 2022 yıllarında yaşanan krizlerin toplamından daha büyük olduğuna vurgu yaparken, krizin başta gelişmekte olanlar olmak üzere tüm dünya ülke ekonomileri üzerinde çok olumsuz etkilerini olacağını kaydetti.[1]
1970’li yıllarda yaşanan petrol krizine yanıt olarak nükleer enerji alanında sıçrama yaşandığını hatırlatan Birol, mevcut küresel nükleer gücün yarısına denk gelen 170 GW gücündeki nükleer enerji santralinin bu dönemde devreye girdiğinin altını çizdi.
Bu krizin ardından otomobillerin yakıt verimliliği alanında da çok büyük ilerleme yaşandığını belirten Birol, kriz öncesinde 100 kilometrede 20 litre olan ortalama yakıt tüketiminin kriz sonrasında sağlanan ilerleme ile 10 litreye kadar gerilediğini de sözlerine ekledi.
Üç alanda çok önemli gelişmeler yaşanacak
Halihazırda yaşanan krizin benzer şekilde çok güçlü bir tepki ortaya çıkararak küresel enerji sisteminin ve enerji jeopolitiğinin değişmesine yol açacağı öngörüsünde bulunan Fatih Birol, üç alanda önemli gelişmelerin yaşanacağını söyledi.
Bu alanların birincisinin yenilenebilir enerji yatırımları olacağını dile getiren Fatih Birol, başta rüzgâr ve güneş enerjisi olmak üzere yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı enerji yatırımlarında önemli hızlanma yaşanacağını ifade etti.
İkinci olarak mevcut nükleer enerji santrallerinin ömürlerinin uzatılarak ek kapasite elde edileceğini dile getiren Birol, aynı zamanda birçok ülkede de küçük modüler reaktörler dahil olmak üzere nükleer enerji yatırımlarına olan ilginin artacağını söyledi.
Fatih Birol, üçüncü alan olarak ise başta petrol talebinin yüksek olduğu Asya ülkelerinden kaynaklı olmak üzere elektrikli otomobillere olan talebin çok daha fazla artacak olmasını gösterdi.
Birol değerlendirmesinde Ukrayna örneğine de dikkat çekerek, Rus işgalinden ve Avrupa’ya giden Rus gazının kesilmesinden sonra ülkenin yenilenebilir enerji kurulu gücünün işgal öncesine göre üç kat hızlı artış göstermeye başladığına vurgu yaptı.
Fatih Birol, yaşanan kriz döneminde ülkelerin enerji tasarrufu ve verimliliğini önceliklendirmesi, ardından yenilenebilir enerji kaynaklarını desteklemeye devam etmesi ayrıca ithalat yaptıkları ticaret ortaklarını artırması gerektiğini de sözlerine ekledi.
[1]
